سيد محمد جواد ذهنى تهرانى

186

المباحث الفقهية في شرح الروضة البهية (راهنماى فارسى شرح لمعه) (فارس)

وجه ضعف دليل ايشان آنست كه تزكيه نمودن نفس حاكم مستند به عمل بعلم خود نبوده بلكه نفس عهده‌دار شدن منصب قضاوت و حكم وى را در معرض آن قرار داده ولو آنكه بعلم خود عمل نيز نكند . و امّا در مورد اتّهام واقع شدنش : آن نيز بواسطه عمل بعلم خود پيدا نشده بلكه او حكم نمودن به بيّنه و اقرار متخاصمين نيز حاصل مىشود اگرچه البته اين معرضيّت او براى اتّهام از حيث زياده و نقصان و شدّت و ضعف نسبت بموارد ممكن است متفاوت و متغاير باشد يعنى از عمل بعلم خود بيشتر مورد اتهام واقع شود تا حكم كردن به بيّنه و اقرار . بنابراين دليلى كه از وى در عدم جواز عمل قاضى بعلم خويش نقل شده قابل اعتماد و استناد نيست مضافا به اجماعيكه قبل و بعد از ايشان بر خلاف اين فتوى نقل شده است . قوله : سواء الامام و نائبه : تفسير است براى [ مطلقا ] . قوله : و سواء علم بموجبه فى زمن حكمه ام قبله : ضمير فاعلى در [ علم ] و ضمير مجرورى در [ حكمه ] به حاكم راجع بوده و در [ موجبه ] به كسر جيم به حدّ برگشته و در [ قبله ] به زمن حكمه بازمىگردد . قوله : الزّانية و الزّانى الخ : سوره نور آيه ( 2 ) . قوله : و السّارق و السّارقة الخ : سوره مائده آيه ( 40 ) . قوله : و خالف فى ذلك : مشار اليه [ ذلك ] اقامه حدّ نمودن حاكم بواسطه علم خود مىباشد . قوله : و قد سبقه الاجماع و لحقه : ضمائر منصوبى در [ سبقه ] و [ لحقه ] به ابن جنيد راجع مىباشند . قوله : مع ضعف متمسّكه : كلمه [ متمسّك ] به صيغه اسم مفعول